APEL PROFESORÓW




Apel profesorów w sprawie Doroty Nieznalskiej

Jesteśmy oburzeni wyrokiem gdańskiego sądu skazującego Dorotę Nieznalską na sześć miesięcy ograniczenia wolności za "obrazę uczuć religijnych", których rzekomo dopuściła się w swojej pracy "Pasja".

Z własnego zawodowego doświadczenia wyniesionego z analizy kultury artystycznej wiemy, że konflikty sądów z artystami oskarżanymi o "bluźnierstwo" historia niemal zawsze rozstrzyga na rzecz tych ostatnich. Ta reguła została zaakceptowana nie tylko przez podręczniki historii sztuki, ale też współczesną kulturę europejską i jej prawne instytucje. Trybunał w Strasburgu, do którego zapewne w swoim czasie Dorota Nieznalska się odwoła, bez cienia wątpliwości określił "bluźnierstwo" jako dozwoloną formę ekspresji artystycznej. Gdański sąd zdaje się jednak bardziej wsłuchiwać w histeryczne i agresywne pogróżki członków Ligi Polskich Rodzin, którzy w cyniczny sposób wykorzystują tego rodzaju sytuacje dla własnych celów politycznych, niż w zasady prawa międzynarodowego i zwyczaje kultury europejskiej. Polska zapewne będzie się musiała wkrótce z tego wyroku wytłumaczyć.

W bezprecedensowej decyzji gdańskiego sądu dostrzegamy próbę prawnej instytucjonalizacji praktyk cenzury, zamach na wolność słowa i pogwałcenie zasad demokracji. Tam, gdzie nie ma wolności, nie ma demokracji; tam, gdzie skazywani są artyści, władzę obejmują dyktatorzy; tam, gdzie sąd staje się inkwizycją, kończy się społeczeństwo obywatelskie.

Zwracamy się z apelem do wszystkich osób i instytucji, którym leży na sercu przyszłość kraju opartego na demokratycznych zasadach, którym bliskie są takie wartości, jak wolność wypowiedzi i swoboda twórczości artystycznej, stanowiące konstytucyjny fundament państwa, aby zdecydowanie przeciwstawiali się wszelkim próbom restytucji cenzurowania sztuki, aby nie dopuścili do odradzania się praktyk zamykania artystom ust, praktyk przypominających ponurą rzeczywistość reżimów totalitarnych, sprzecznych z ideami społeczeństwa otwartego.

prof. dr hab. Waldemar Baraniewski, Uniwersytet Warszawski,
prof. dr hab. Tomasz Gryglewicz, Uniwersytet Jagielloński,
prof. Jarosław Kozłowski, ASP w Poznaniu i Rijksakademie w Amsterdamie,
prof. dr hab. Maria Poprzęcka, Uniwersytet Warszawski,
prof. dr hab. Piotr Piotrowski, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu,
prof. dr hab. Andrzej Turowski, Uniwersytet Burgundzki w Dijon.



< < < do strony głównej < < <